Mùa hè xanh phải tìm ra cái mới

Thứ hai - 08/07/2013 08:29
TT - Nhắc đến phong trào tình nguyện của tuổi trẻ TP.HCM không thể không nhớ đến “cặp bài trùng” Nguyễn Phú Bình - Huỳnh Công Ba. Nhiều thế hệ thanh niên tình nguyện vẫn gọi họ một cách thân thương: người “gieo hạt” tình nguyện.

“Ánh sáng văn hóa hè” 1994 - chiến dịch khởi nguồn cho phong trào tình nguyện của tuổi trẻ TP.HCM 20 năm qua - Ảnh: T.T.D. 
 

Ông Nguyễn Phú Bình mới mất hồi tháng 3 vừa rồi. Lần giở ký ức, ông Huỳnh Công Ba (trưởng phòng công tác chính trị & học sinh sinh viên ĐH Sư phạm TP.HCM) bảo cảm xúc vẫn như ngày hôm qua, ngày mà nhóm sinh viên sư phạm làm lễ dưới góc sân trường 20 năm trước.

Từ những năm 1986-1987, sinh viên sư phạm đã có chương trình thực hành chính trị - xã hội mà sinh viên quen gọi là “công tác hè”. Cứ dịp hè lại đưa sinh viên về Sông Bé (nay là Bình Dương, Bình Phước) trồng, chăm sóc cây cao su và thù lao nhận được dùng cho hoạt động Đoàn. Năm 1990, “công tác hè” chuyển qua đưa sinh viên sư phạm đi xóa mù chữ tại các vùng quê, cơ hội để giáo sinh làm quen việc đứng lớp.

“Khi về công tác tại Thành đoàn TP.HCM, chính anh Nguyễn Phú Bình đã đề xuất mở rộng hoạt động này cho sinh viên TP và được đồng ý” - ông Huỳnh Công Ba cho biết. Vậy là năm 1994, lần đầu tiên có 700 sinh viên 10 trường của TP tham gia hoạt động hè với tên gọi chiến dịch “Ánh sáng văn hóa hè”. Họ về Bình Chánh với nhiệm vụ duy nhất: xóa mù chữ cho bà con.

 

* Ông còn nhớ vì sao lại gọi là “Ánh sáng văn hóa hè” không?

- Hồi đó lớp học toàn diễn ra ban đêm vì ban ngày còn phải để bà con đi làm. Do chưa có điện nên các lớp đều phải học bằng đèn dầu. Mỗi người đi học có khi phải cầm theo cái ghế nếu điểm dạy không có trường. Cũng chỉ làm một việc duy nhất là dạy cho người dân biết chữ, anh Phú Bình đã nghĩ ra cái tên “Ánh sáng văn hóa hè” với ý nghĩa là những lớp học văn hóa hè với ánh sáng đèn dầu.

* Sẽ có những kỷ niệm mà ông khó quên được từ ngày đầu bao gian khó ấy?

- Lúc đó người dân chưa biết gì đến chương trình nên không ủng hộ nhiều. Có người còn không chịu đi học, họ kêu lớn rồi học làm gì nữa. Cũng may là thời điểm ấy karaoke mới ra đời nhưng không biết chữ sao hát. Thế là vừa nhờ lãnh đạo ấp vận động, sinh viên thuyết phục thêm nên nhiều người chịu ra lớp để “biết chữ đặng còn hát karaoke”.

Sau vài năm diễn ra chiến dịch, tôi tìm về xã Trung An (Củ Chi, TP.HCM), có một bà chạy lại cầm tay tôi nói cảm ơn vì nhờ thầy mà gia đình tui có người con dâu dù học cao hơn cả nhà nhưng rất hiếu thuận. Hỏi kỹ ra mới biết trong quá trình tham gia chiến dịch, một nữ sinh viên sư phạm đã bén duyên và sau đó lấy con trai của bà. Hay cho đến tận bây giờ, dù đã 20 năm trôi qua nhưng nhiều bạn chiến sĩ ngày đó vẫn đều đặn tới ngày giỗ là tự động tìm về nơi mình từng ở ăn giỗ mà không cần đợi báo. Với nhiều gia đình, chiến sĩ như con cháu trong nhà họ suốt bao năm qua vậy.
 

* Chứng kiến sự lớn mạnh của một chương trình xuất phát từ trường mình và ông cũng góp phần không nhỏ vào đó, ông hẳn rất tự hào?

- Tự hào nhưng cũng băn khoăn lắm. Phong trào giờ rộng cả nước nhưng hiệu quả chưa cao, dễ làm người ta nhàm chán, ngay sinh viên đôi lúc đi chiến dịch cũng thấy nhàm vì có những điều lặp đi lặp lại. Do đó, cần sáng tạo và tìm ra cái mới, cụ thể là phải để lại công trình gì cho phong trào. Nói công trình nghe có vẻ to tát nhưng tôi thấy không cần đi đâu xa, cứ tập trung ngay ở địa bàn TP cũng còn nhiều việc để làm.

TP có sáu chương trình đột phá mà tôi thấy hoạt động tình nguyện có thể góp phần vào ba chuyện: chống ngập nước, vệ sinh môi trường, giảm ùn tắc giao thông. Chúng ta phối hợp với các ban ngành liên quan để làm vì một mình phong trào tình nguyện làm không nổi. Hay thời gian qua chúng ta có tham gia chương trình xây dựng nông thôn mới với 19 tiêu chí song chưa đạt kết quả như mong muốn thì hãy tận dụng Mùa hè xanh, các hoạt động tình nguyện để chọn một vài tiêu chí phù hợp và làm quyết liệt cho ra kết quả.

* Theo ông, đi qua tuổi 20, phong trào tình nguyện của tuổi trẻ TP nên nghĩ đến phương cách nào sắp tới?

- Chắc chắn phải nhìn lại cái được và chưa được sau 20 năm để tìm hướng đi mới. Tuổi trẻ lúc nào cũng nhiệt huyết, sôi nổi nên luôn tìm tòi, khám phá cái mới là đương nhiên. Mà người thiết kế sân chơi lớn, sân chơi mới cho giới trẻ không ai khác chính là Đoàn - Hội. Phương thức đội hình chuyên với đúng kỹ năng, chuyên môn sâu cũng là cách làm cần được nhân rộng.

Bằng góc nhìn cá nhân, tôi nghĩ cần có đề án với đầy đủ luận chứng rằng không cần thiết trường nào cũng đi Mùa hè xanh, vì không phải đơn vị nào cũng hoạt động hiệu quả, chi bằng dành nguồn lực đó làm điều khác. Hoặc chúng ta có thể kết hợp các tỉnh đoàn để đưa sinh viên các trường là người của địa phương nào thì tham gia tình nguyện hè tại chính địa phương ấy. Chính tỉnh đoàn sẽ đánh giá việc đóng góp của sinh viên tại tỉnh nhà và kết quả này được nhà trường công nhận như quá trình đào tạo toàn diện cho sinh viên.

Đi sâu, nhìn rộng
Theo ông Huỳnh Công Ba, đã có năm trong chiến dịch “Ánh sáng văn hóa hè” một vài trường kết hợp cùng làm nhiệm vụ tại một địa bàn. Chiến sĩ sư phạm dạy học, chiến sĩ nông lâm tập huấn nông nghiệp, chiến sĩ y dược khám bệnh nhưng không làm được vì thiếu nguồn lực. Khám bệnh mà không có thuốc phát, tập huấn nông nghiệp nhưng không có lấy một cây giống, túi phân bón. “Hồi đó tụi tôi ôm cả thùng đi quyên góp ở chợ An Đông, các trung tâm ngoại ngữ để có tiền mua dụng cụ học tập, làm học bổng khi đi chiến dịch, còn tiền ăn đều do sinh viên tự bỏ tiền túi hết” - ông Ba kể.
Ông thấy vui khi Mùa hè xanh theo năm tháng đã trở thành phong trào lớn của tuổi trẻ cả nước, vượt biên giới sang nước bạn Lào và Campuchia. Trong câu chuyện, ông vẫn trăn trở không ít: “Tôi biết hiện nay có những bạn chỉ đi cho có, muốn khám phá điều mới mẻ, một vùng đất nào đó. Phải nhắm vào hiệu quả là chính chứ đừng dựa vào số đông và nâng cao ý thức để sinh viên thấy trọng trách của mình khi tham gia chiến dịch chứ không chỉ đi theo phong trào”.

 

 

Tác giả bài viết: QUỐC LINH thực hiện (TuoitreOnline)

Tổng số điểm của bài viết là: 0 trong 0 đánh giá

Click để đánh giá bài viết

  Ý kiến bạn đọc

Những tin mới hơn

Những tin cũ hơn

Video
Tiện ích
Bạn đã không sử dụng Site, Bấm vào đây để duy trì trạng thái đăng nhập. Thời gian chờ: 60 giây